મધ્ય પૂર્વમાં વધતા તણાવની અસર હવે ભારતીય રસોડા સુધી પહોંચી રહી છે. તેલ કંપનીઓએ તાજેતરમાં ઘરેલુ LPG સિલિન્ડરના ભાવમાં વધારો કર્યો છે, જેના કારણે દેશના ઘણા શહેરોમાં ગેસ સ્ટેશનોની બહાર લાંબી કતારો લાગી છે. બુધવારે (11 માર્ચ, 2026) સંસદમાં પણ આ મુદ્દો ગરમાયો હતો, જેમાં વિપક્ષે સરકાર વિરુદ્ધ સૂત્રોચ્ચાર કર્યા હતા અને વધતી જતી ફુગાવા પર સવાલ ઉઠાવ્યા હતા. જનતાના મનમાં સૌથી મોટો પ્રશ્ન એ છે કે LPGના ભાવ કેમ વધ્યા છે અને શું તે વધતા રહી શકે છે.

કારણ શું છે?

ખરેખર, આ LPGના ભાવ વધારાનું મુખ્ય કારણ મધ્ય પૂર્વમાં વધતી જતી ભૂરાજકીય કટોકટી છે. ઈરાન નજીક હોર્મુઝ સ્ટ્રેટની આસપાસ તણાવ અને પુરવઠામાં વિક્ષેપોને કારણે વૈશ્વિક ગેસ અને તેલના ભાવમાં વધારો થયો છે. આ દરિયાઈ માર્ગ છે જેના દ્વારા વિશ્વના મોટા ભાગને તેલ અને ગેસ પૂરો પાડવામાં આવે છે. અહીં પુરવઠામાં કોઈપણ વિક્ષેપની સીધી અસર આંતરરાષ્ટ્રીય બજાર પર પડે છે અને બદલામાં, ભારત જેવા આયાત-આધારિત દેશો પર પડે છે.

ભારત તેની LPG જરૂરિયાતોનો મોટો ભાગ વિદેશથી આયાત કરે છે. દેશની LPG માંગનો આશરે 60% આયાત દ્વારા પૂર્ણ થાય છે, અને આ આયાતનો આશરે 80-90% મધ્ય પૂર્વીય દેશો જેમ કે સાઉદી અરેબિયા, કુવૈત, કતાર અને સંયુક્ત આરબ અમીરાતમાંથી આવે છે. તેથી, જો આ ક્ષેત્રમાં યુદ્ધ અથવા તણાવ વધશે, તો LPG ના ભાવમાં વધારો થવાની લગભગ ખાતરી છે. આ જ કારણ છે કે તાજેતરની કટોકટી ભારતમાં ગેસ સિલિન્ડરના ભાવને અસર કરી રહી છે.

સરકારી અપીલ

જોકે, સરકારે લોકોને ગભરાટ સામે ચેતવણી આપી છે. પેટ્રોલિયમ મંત્રી હરદીપ સિંહ પુરીએ જણાવ્યું છે કે ઘરેલુ ગ્રાહકોને ગેસ પુરવઠો સંપૂર્ણપણે સુનિશ્ચિત કરવામાં આવશે અને કોઈ અછતને મંજૂરી આપવામાં આવશે નહીં. મંત્રાલયે રિફાઇનરીઓને LPG ઉત્પાદન વધારવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે અને ઘરેલુ ગ્રાહકોને પુરવઠાને પ્રાથમિકતા આપવાની નીતિ અપનાવી છે. વધુમાં, ગેસના કાળાબજારને રોકવા માટે સિલિન્ડર બુકિંગ વચ્ચે 25 દિવસનો તફાવત સ્થાપિત કરવામાં આવ્યો છે.

નિષ્ણાતો શું કહે છે

જોકે, નિષ્ણાતો માને છે કે જો ઈરાન-ઇઝરાયલ તણાવ વધુ વધશે અથવા તેલ અને ગેસ પુરવઠામાં વધુ વિક્ષેપો આવશે, તો આગામી મહિનાઓમાં LPG ના ભાવ ફરીથી દબાણ હેઠળ આવી શકે છે. હાલમાં, સરકાર વધારાના ઉત્પાદન અને પુરવઠા વ્યવસ્થાપન દ્વારા પરિસ્થિતિને નિયંત્રિત કરવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે, પરંતુ ભવિષ્યના ભાવ વલણો મોટાભાગે વૈશ્વિક પરિસ્થિતિઓ પર આધાર રાખશે.

આજનો LPG ગેસ સિલિન્ડર દર (11 માર્ચ, 2026)

11 માર્ચ, 2026 ના રોજ દેશના મુખ્ય શહેરોમાં 14.2 કિલોગ્રામના ઘરેલુ LPG સિલિન્ડરના ભાવ નીચે મુજબ છે. તેલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ સામાન્ય રીતે માસિક ભાવમાં સુધારો કરે છે, અને પરિવહન ખર્ચ અને સ્થાનિક કરને કારણે દરમાં થોડો ફેરફાર શહેરથી શહેરમાં બદલાય છે.
શહેર LPG ભાવ (₹ પ્રતિ 14.2 કિલો સિલિન્ડર)

નવી દિલ્હી- 913.00

મુંબઈ- 912.50

કોલકાતા- 939.00

ચેન્ના- 928.50

બેંગલુરુ- 915.50

હૈદરાબાદ- 965.00

ચંદીગઢ- 922.50

ગુરુગ્રામ- 921.50

નોઇડા- 910.50

ભુવનેશ્વર- 939.00

પટણા- 1,002.50