ભારતીય રિઝર્વ બેંકએ બેંકો માટે ડિવિડન્ડને સંચાલિત કરતા નિયમોમાં મોટો ફેરફાર કર્યો છે. નવા નિયમો હેઠળ, બેંકો હવે તેમના નફાના મહત્તમ 75% તેમના શેરધારકોને ડિવિડન્ડ તરીકે વહેંચી શકશે.આ નવું માળખું નાણાકીય વર્ષ 2026-27 થી અમલમાં આવશે અને નવેમ્બર 2025 માં જારી કરાયેલા જૂના માર્ગદર્શિકાને બદલશે. આ નિયમો વાણિજ્યિક બેંકો, નાની ફાઇનાન્સ બેંકો, ચુકવણી બેંકો, સ્થાનિક ક્ષેત્ર બેંકો અને પ્રાદેશિક ગ્રામીણ બેંકોને લાગુ પડશે.

રિઝર્વ બેંકના નવા નિયમ અનુસાર, બેંકનો ડિવિડન્ડ ચુકવણી ગુણોત્તર તેના કર પછીના નફાના 75% થી વધુ ન હોઈ શકે. જો બેંકો મૂડી પર્યાપ્તતાના આધારે વધુ રકમ ચૂકવવા માટે લાયક હોય, તો પણ કુલ ચુકવણી 75% મર્યાદામાં રહેશે.રિઝર્વ બેંકના નવા નિયમો અનુસાર, બેંકો દ્વારા ચૂકવવામાં આવતા ડિવિડન્ડમાં નોન-પર્ફોર્મિંગ એસેટ્સ પણ શામેલ કરવામાં આવ્યા છે. ડિવિડન્ડ નક્કી કરવા માટે એડજસ્ટેડ પ્રોફિટ આફ્ટર ટેક્સનો એક નવો ખ્યાલ લાગુ કરવામાં આવ્યો છે. જો કે આના માટે બેન્કોએ પહેલા તેની ચોખ્ખી નોન-પર્ફોર્મિંગ એસેટ્સમાં 50% ઘટાડો કરવો પડશે, અને પછી બાકીના નફાના આધારે ડિવિડન્ડ નક્કી કરવામાં આવશે.

નોન-પર્ફોર્મિંગ એસેટ્સ શા માટે સામેલ કરાઈ

રિઝર્વ બેંક કહે છે કે આ બેંકોને સંપત્તિ ગુણવત્તાના જોખમોને ધ્યાનમાં લેતા પર્યાપ્ત મૂડી અનામત જાળવવા સક્ષમ બનાવશે. આ પગલું બેંકિંગ સિસ્ટમની નાણાકીય સ્થિરતા અને મૂડી બફર્સ મજબૂત બનાવશે.ડિવિડન્ડ જાહેર કરતી બેંકોએ બે અઠવાડિયામાં રિઝર્વ બેંકના દેખરેખ વિભાગને આની જાણ કરવી પડશે. જો કોઈ બેંક પાલન કરવામાં નિષ્ફળ જાય, તો આરબીઆઈ ડિવિડન્ડ ચુકવણીને સ્થગિત કરી શકે છે અને કાનૂની કાર્યવાહી કરી શકે છે.