પશ્ચિમ એશિયામાં વધી રહેલા સૈન્ય સંઘર્ષની વચ્ચે ઈરાને વ્યૂહાત્મક રીતે અત્યંત મહત્વની એવી હોર્મુઝની ખાડી પર પોતાનો દબદબો હોવાનું એલાન કર્યું છે. ઈરાનના વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા ઇસ્માઇલ બાઘઇએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આ જળમાર્ગ હવે ઈરાનની સશસ્ત્ર સેનાના પૂર્ણ નિયંત્રણ હેઠળ છે.
હુમલા માટે આ માર્ગનો ઉપયોગ નહીં કરવા દેવાય
ઈરાને આંતરરાષ્ટ્રીય સમુદાયને ચેતવણી આપતા જણાવ્યું છે કે, હોર્મુઝની ખાડી એવા કોઈપણ દેશ માટે ખુલ્લી રહેશે નહીં જે આ માર્ગનો ઉપયોગ ઈરાન પર હુમલો કરવા માટે 'લોન્ચપેડ' તરીકે કરવા માંગતા હોય. ઈરાનનું આ નિવેદન ખાસ કરીને અમેરિકા અને ઈઝરાયેલ માટે એક સીધો પડકાર માનવામાં આવે છે.
જહાજો માટે વિશેષ શરતો અને સૈન્ય દેખરેખ
પ્રવક્તા ઇસ્માઇલ બાઘઇએ જણાવ્યું કે વર્તમાન અસુરક્ષાના માહોલને જોતા જહાજોએ આ ખાડીમાંથી પસાર થવા માટે વિશેષ શરતોનું પાલન કરવું પડશે. ઈરાનની સેના આ માર્ગ પરથી પસાર થતા દરેક જહાજ પર ચાંપતી નજર રાખી રહી છે. તેહરાનને નિશાન બનાવતી કોઈપણ સૈન્ય ગતિવિધિ માટે આ માર્ગનો ઉપયોગ થતો રોકવા માટે ઈરાની સેના તૈયાર છે. ઈરાને દાવો કર્યો છે કે દરિયાકાંઠાનો દેશ હોવાને નાતે તેને પોતાની રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા માટે આ સમુદ્રી માર્ગ પર જરૂરી પગલાં લેવાનો સાર્વભૌમ અધિકાર છે.
ઈરાની શહેરો પર ઈઝરાયેલના વધતા હુમલા
ઈરાનનું આ કડક વલણ ત્યારે સામે આવ્યું છે જ્યારે ઈઝરાયેલી સેના (IDF) એ તેહરાન, શિરાઝ અને તબરીઝ જેવા મોટા ઈરાની શહેરોમાં ઈરાન સરકારના માળખાકીય સુવિધાઓ પર પ્રચંડ હુમલાની નવી લહેર શરૂ કરી છે. અમેરિકા અને ઈઝરાયેલનું આ સંયુક્ત અભિયાન હવે ત્રીજા સપ્તાહમાં પ્રવેશી ચૂક્યું છે, જેના કારણે ઈરાને હવે આર્થિક અને સામરિક રીતે મહત્વના હોર્મુઝ માર્ગને હથિયાર તરીકે વાપરવાનું શરૂ કર્યું છે.
વૈશ્વિક અર્થતંત્ર પર ખતરો
હોર્મુઝની ખાડી વિશ્વના કુલ તેલ પુરવઠાના લગભગ 20% હિસ્સા માટે જવાબદાર છે. જો ઈરાન આ માર્ગ પર જહાજોની અવરજવર અટકાવે અથવા કડક પ્રતિબંધો લાદે, તો આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં કાચા તેલના ભાવ આસમાને પહોંચી શકે છે, જેની સીધી અસર ભારત સહિત સમગ્ર વિશ્વના અર્થતંત્ર પર પડશે.